Dutch Distortion

Interviews

Interview Esa Holopainen (Amorphis)

Recent brachten ze hun nieuwste werk The Beginning of Times (2011) uit, en na het recenseren van deze nieuwe plaat kon ik concluderen dat Amorphis ouderwets sterk uit de hoek is gekomen. (Zie ook de recensie van The Beginning of Times.) Natuurlijk had ik ook wat kritiek op de plaat. Ik was erg benieuwd hoe de bandleden dit zelf zouden zien, dus toen mij een aanbod werd gedaan om Esa Holopainen te interviewen, sloeg ik deze kans niet af. Het werd een informatief en ontspannen gesprek.

Hey Esa, bedankt dat je de tijd wil nemen voor dit interview!

“Hey Tom. Geen dank hoor; altijd goed om te mogen praten over datgene wat we het liefste doen!”

Hoe is het met de band op dit moment? Waar zijn jullie nu mee bezig?

“Het gaat goed met de band! We zijn hartstikke druk om voor de komende tour de setlist te bepalen wat zoals altijd een helse klus is, haha! We zijn nu bezig om een goede festival setlist samen te stellen, en die willen we volgende week gaan doorspelen en oefenen. Komende donderdag [28-04-2011, red.] vliegen we naar Berlijn om aan een videoclip te werken voor het nummer “You I Need”, dus daar hebben we ook erg zin in!”

Wat voor soort videoclip gaat het worden? Een verhaal, of een video van een spelende band?

“Het word in elk geval een video met een verhaal erin. Ik weet nog niet helemaal precies wat de verhaallijn gaat worden, maar wat ik ervan gezien heb belooft veel goeds! Sowieso zal ook de band in de clip te zien zijn als we het nummer aan het spelen zijn, en daarnaast zal Tomieen grote rol in de clip spelen. Kortom, hij mag veel tijd voor de camera spenderen en wij kunnen dan ondertussen lekker aan het bier, haha!”

Dus jullie hoeven alleen maar in de achtergrond te staan spelen en er cool uit te zien?

“Ja precies, haha!”

Om even terug te komen op de setlist, hoe gaan jullie dat nu indelen?

“Het is zoals ik eerder al zei een ramp om een goede setlist te maken. Helemaal als je op festivals speelt waar je maar weinig tijd hebt. Als je net een uur of 75 minuten hebt om te spelen moet je keuzes maken. We zullen in elk geval een nummer of vier spelen van de nieuwe plaat en proberen daarnaast materiaal van oudere platen te spelen. Daarbij is het ook anders als we zelf weer op tour gaan, want als we zelf de headliner zijn zullen we veel meer materiaal spelen van de laatste plaat en verder kunnen uitbouwen.”

Laten we eens even naar het concept kijken van deze laatste plaat. Het is algemeen bekend dat Amorphis de muziek baseert op de Kalevala, en op deze plaat word het verhaal van Väinämöinen verteld. Wie kwam op het idee om dit verhaal te vertellen en waarom?

“Onze tekstschrijver Pekka Kainulainen kwam met het idee om een album hierop te basseren. Väinämöinen is zo’n beetje het belangrijkste figuur in de Kalevala en hij word gezien als een shamaan en held. Hij is ook de god van de muziek, dus  het was een logische keuze om daar een album over te maken. We hebben geprobeerd om in grote lijnen het verhaal van Väinämöinen te vertellen op deze plaat.”

Vertel je zo’n verhaal dan chronologisch?

“Niet helemaal. We zouden dat graag willen, maar daar is het verhaal gewoonweg te lang voor. Het zou ergens een fantastisch idee zijn om een plaat te maken die echt chronologisch klopt, maar wellicht komt dat later nog.”

Wat is jullie normale werkwijze hierin dan?

“We kijken meestal eerst  naar het verhaal, gaan dan muziek schrijven, en dan aan de hand van de muziek gaan we het verhaal structureren en uitwerken. Op die manier kunnen we de meest relevante onderdelen uit het verhaal kiezen en daar onze muziek op baseren. Vooral in het geval van het verhaal van Väinämöinen was dit nog knap lastig, want de dynamische verschillen zijn vrij groot. Sommige stukken van het verhaal vroegen om een meer intieme, dramatische en breekbare sfeer, en sommige juist weer om een aggressieve benadering. We moesten daar alszijnde schrijvers wel rekening mee houden. Maar ook al was deze plaat dan wat moeilijker, de werkwijze is al jaren hetzelfde. Eerst werken we samen aan de muziek, en als de muziek dan klaar is werken we samen aan de zang arrangementen.”

Nu heb je het over samen schrijven… Hoe doen jullie dat? Is dat een oefenruimte gelegenheid of hebben jullie andere methoden?

“Tegenwoordig schrijven we onze muziek allemaal thuis eigenlijk. Ik schrijf zelf bijvoorbeeld nummers met hulp van de computer en lever complete ideeën aan. Vervolgens print ik deze ideeën uit en daarmee gaan we samen oefenen. Het is echt een makkelijke manier van werken! We werkten vroeger wel altijd in de oefenruimte qua schrijven. Dan kwamen mensen met losse riffs en ideeën aan en die arrangeerden we samen tot nummers, maar dat was veel tijdrovender en intensiever. “

Nou is er wel een punt waar ik over viel in mijn recensie. De plaat bevalt me over het algemeen genomen goed, maar eerlijkheidshalve beginnen bepaalde elementen in de Amorphis sound me wel erg bekend voor te komen. Hoe kijk je hier zelf naar? Hoe komt dit denk je?

“Ik denk inderdaad dat je in een bepaald opzicht gelijk hebt. We werken nu al sinds Eclipse (2006) met dezelfde line-up en met hetzelfde productie team, dus dat is een element dat mee speelt. Daarnaast is het altijd zo dat je als muzikant qua spelen en schrijven bepaalde keuzes maakt, en dan al snel dingen doet die veilig zijn en goed voelen. Sowieso denk ik dat op deze plaat een samenkomst te horen is van wat we op de afgelopen drie platen hebben gedaan.”

Nou wil ik er wel aan toevoegen dat het niet per sé slecht hoeft te zijn dat dit zo is. Je kan ook denken: “Never change a winning team,” toch?

“Dat is ook zeker waar inderdaad! Het is denk ik niet revolutionair vernieuwend, maar we doen wel ons best om iedere plaat nieuwe dingen te doen, ook  al zijn die wellicht maar klein. Ik wil in elk geval niet het moment mee maken dat deze band zich niet meer ontwikkeld en vast zit in een formule.”

Soms moet je daarvoor je comfort zone even uit toch?

“Dat is absoluut waar ja. Je weet maar nooit — misschien word de volgende plaat wel een Reggae album, haha!”

Haha, dat lijkt me wat drastisch! Maar ik wil mijn oordeel wel wat nuanceren want er zijn wel wat kleine vernieuwingen te bespeuren hier en daar, zoals bijvoorbeeld in de gitaar partijen. Een nummer als “Three Words” bijvoorbeeld heeft een soort gitaar riff die ik niet eerder bij jullie gehoord heb.

“Daar noem je ook meteen een nummer waar we allemaal erg tevreden over zijn! Het is een nummer dat qua ritme nieuwe wegen inslaat en het is leuk om dat soort dingen te kunnen doen.”

Over veranderingen in het geluid gesproken; wat ook opvalt is dat de toetsen aanzienlijk meer ruimte krijgen op deze plaat. Was dat een bewuste keuze?

“Nee, het was niet bewust eigenlijk. Het ontstond min of meer tijdens het schrijven van de nummers. Onze toetsenist Santeri Kallio was aan het experimenteren met allerlei synth geluiden en kwam vanzelf bij meer jaren ’80 achtige geluiden terecht. Daar werden we allemaal enthousiast van. Sommige nummers leken daardoor ineens spontaan op muziek van bands als Journey! Maar even zonder gekheid, ik denk wel dat de verandering in het toetsen geluid en de ruimte die de toetsen in de nummers krijgen de nummers goed heeft gedaan, dus mij hoor je niet klagen!”

Laten we eens naar de zang kijken. Tomi heeft dit keer de zang weer opgenomen samen met Marco Hietala, in zijn studio. Ze lijken een goede manier van werken te hebben ontwikkeld samen. Hoe kijk jij daar tegen aan?

“Het is zeker waar dat Tomi en Marco een goede manier van werken hebben gevonden ja! Tomi heeft nu voor de vierde keer met Marco samen gewerkt sinds hij bij de band zit. Het was op de eerste plaat waarop Tomi mee zong, Eclipse, dat we samen besloten om een vocal coach te zoeken die het beste bij Tomi uit zijn stem kon halen gezien het zijn eerste ervaring zou zijn met het opnemen van een album. Marco was hier uitermate geschikt voor, en we hebben echt geluk gehad dat hij ons wou helpen gezien hoe druk hij is met Nightwish en zijn andere projecten. Hij wilde graag helpen en sindsdien is hij de vaste hulp bij de zang opnames. Tomi voelt zich comfortabel bij hem en de resultaten zijn goed!”

Het is zeker belangrijk dat een zanger of zangeres zich op zijn gemak voelt. Als dat niet het geval is dan zal dat pijnlijk duidelijk worden als die opname knop word ingedrukt.

“Dat is inderdaad de vloek van de opname knop, haha! Marco helpt overigens niet alleen bij het opnemen, maar ook bij het schrijven. Bijvoorbeeld bij zang harmonieën is Marco’s input van groot belang. Hij is daar gewoon enorm goed in, dus maken wij daar graag gebruik van.”

Het lijkt ook alsof Tomi zichzelf meer aan het ontwikkelen is als zanger. Op een nummer als “Mermaid” bijvoorbeeld zingt hij volledig en laat hij het grunten achterwege. Was dat bewust?

“Nee, ook niet. Zoals je hoort ontstaan een hoop dingen bij ons terwijl we bezig zijn, haha! Overigens is een deel ook buiten de band om gebeurt, want de band zat in Helsinki tijdens de album opnames en het schrijven, maar Tomi en Marco zaten in Kuopio voor de zang opnames en het schrijven van de zanglijnen. Ze stuurden ons eens in de zoveel tijd bestanden door via de mail om ons op de hoogte te houden. Daarom was het voor ons soms ook een verrassing om te horen wat de zanglijnen zouden gaan worden, haha! Maar het klopt inderdaad dat sommige nummers erg veel cleane zang hebben in verhouding tot vroeger.”

Persoonlijk vind ik dat niet zo erg overigens. Ik vind bijvoorbeeld “Mermaid” een prachtig nummer, maar ik kan me wel voorstellen dat de fans die meer de death metal kant van Amorphis waarderen er wat aan moeten wennen.

“Ja, zit zeker wat in. Bij zo’n nummer als “Mermaid” zijn sowieso wat poppy elementen te vinden, en dat is in verhouding tot ons hele oude werk een radicale switch. In de begindagen van Amorphis waren dit soort ideeën waarschijnlijk niet eens bij ons opgekomen, haha! Maar we denken dat het nummer nu wél volledig past binnen wat we als band voor ogen hebben, en we zijn erg tevreden over zowel de structuur als de zanglijnen van het nummer.”

Over zang gesproken, wie is de zangeres die we op de plaat horen?

“Nou, dat is wel een grappig verhaal, want dat is namelijk de vriendin van de studio manager van Sonic Pump Studios waar we hebben opgenomen. Ze heet Mitta, en ze kwam eigenlijk pas op het einde van het productieproces om de hoek kijken.

We zochten naar een zangeres voor de plaat en wisten niet zo goed wie we moesten vragen. We vroegen aan de studio manager of hij iemand kende die misschien morgen even op wou komen nemen, wat gezien het korte tijdsspan op zich een vrij achterlijke vraag is natuurlijk! Toen vertelde hij dat zijn vriendin wel een nootje kon zingen. Mijn eerste reactie was: “Natuurlijk is ze een zangeres,” op mijn meest cynische wijze, haha!”

Op de een of andere manier lijkt elke vriendin wel te kunnen zingen tegenwoordig hè?

“Haha, dat was precies wat ik dacht op dat moment ja! Maar goed, aanvankelijk waren we daar dus wat huiverig voor, maar gezien we niet echt andere opties hadden en we toch wel benieuwd waren, hebben we haar een kans gegeven. Ze bleek uiteindelijk een mooie stem te hebben, dus we waren aangenaam verrast!”

Het is zeker een mooie toevoeging ja! Nu hebben we een redelijk beeld van deze plaat, dus laten we het even over iets anders hebben. Amorphis bestaat ondertussen al een goede 20 jaar en jullie hebben er al een aardige carrière op zitten. Als je deze carrière in  drie woorden zou moeten samenvatten, welke zouden dat dan zijn?

“Pfoe, daar vraag je me wat! Ik ben bang dat ik dat niet zomaar even kan zeggen zo. Ik zie het zelf zo dat Amorphis twee tijdperken heeft doorgemaakt, en de derde begint nu. Zodoende bekijk ik het ook in drie verschillende stukken; bijna alsof het drie verschillende bands zijn. Wat onze leeftijd als band betreft — Ik kan er niet zo veel over zeggen. Het gebeurt me wel regelmatig dat ik me afvraag waar de jaren naartoe zijn gegaan in de tussentijd, haha!”

Daar kan ik me zeker iets bij voorstellen! Als je kijkt naar alles wat jullie hebben meegemaakt, wat zie je dan zelf als het mooiste dat je met Amorphis hebt bereikt?

“Ik denk dat het mooiste en beste van Amorphis de fanbase is. We zijn eigenlijk een best wel rare band, die verschillende stijlen heeft gespeeld en veel heeft geëxperimenteerd. Al die tijd zijn er loyale fans geweest die ons trouw zijn gebleven en ons hebben gevolgd in alles wat we deden. Dat vind ik echt ongelofelijk en ik ben daar echt enorm dankbaar voor! Daarbij zou het ook gewoon enorm saai zijn als we dit alleen maar voor onszelf zaten te doen, toch?”

De glans gaat er inderdaad wel vanaf als er niemand is die kijkt naar wat je doet. Dat geloof ik meteen.

“Precies!”

En dan hoort bij die eerdere vraag ook een vervolgvraag: Wat is het vervelendste wat je met Amorphis hebt meegemaakt?

“Het vervelendste… pfoe, weer een moeilijke! Ik denk echter dat het moeilijkste deel met het live spelen te maken heeft. We hebben allemaal gezinnen en een heel leven thuis en je bent toch een groot deel van het jaar weg. Begrijp me niet verkeerd! Touren is echt fantastisch, maar het is wel moeilijk om lang je kinderen niet te kunnen zien en je vrouw zo lang te moeten missen.

Oh, en persoonlijk gezien — ik heb een hekel aan lange vluchten. Ik ben niet bang om te vliegen maar het is soms vooral strontvervelend dat het zo oncomfortabel is! Ik kan me nog een tour herinneren in Rusland waarin we acht vluchten moesten maken met een Russische luchtvaart maatschappij. Dat is op zich niet zo erg, ware het niet dat deze vliegtuigen echt extreem krap waren… Daar moesten we dus uren in zitten! Je vraagt je dan op een bepaald moment gewoon af waar je überhaupt je benen kwijt kan!”

Ik denk ergens in of rond je nek.

“Ja precies! Ik zeg ook altijd dat als iemand teleportatie voor elkaar weet te krijgen, ik daar graag aan mee wil werken. Want dat gedoe met die vliegtuigen komt me de neus uit ondertussen!”

– Hierna volgde nog een hele discussie over de voor- en nadelen van teleportatie, maar die zal ik jullie besparen –

En dan naderen we toch langzaam het einde van het interview. De tour ligt nu in het vooruitzicht, maar zijn er ook al plannen gemaakt voor wat er daarna gaat gebeuren?

“De plannen zijn waarschijnlijk dat we na de tour weer samen gaan schrijven en een nieuw album gaan opnemen, zoals altijd. Dat is de laatste paar platen sowieso onze routine geweest. Voorlopig zijn we nog wel even onderweg, want met de tour planning staan we voor zover we kunnen zien nog op het podium tot de zomer volgend jaar. We spelen nu eerst deze zomer op de festivals, en dan begint in november onze Europese club tour. Die loopt nog wel even door daarna.”

Dat klinkt als een druk schema! Zijn er nog laatste dingen die je wilt zeggen tegen de lezers van Dutch Distortion?

“Bedankt voor jullie support, en hou de agenda in de gaten. Kom kijken als we live spelen bij jou in de buurt!”

Ik wil jullie veel plezier wensen op tour, en heel erg bedankt voor je tijd voor dit interview!

“Geen dank, het was leuk met je te praten. Succes met Dutch Distortion en tot een volgende keer!”


Er zijn nog geen reacties geplaatst.

Geef een reactie